41462 PASS NOTE นิติ มสธ. 69 กฎหมายเกี่ยวกับการคลังและงบประมาณ

หน่วยที่ 1: แนวคิดพื้นฐานของการคลังสาธารณะและงบประมาณแผ่นดิน

ความหมายและขอบเขตของการคลังสาธารณะ การคลังสาธารณะ (Public Finance) คือกิจกรรมทางการเงินของรัฐที่มุ่งเน้นการจัดหารายได้และการใช้จ่ายเงินเพื่อตอบสนองต่อความต้องการของส่วนรวม แตกต่างจากการเงินส่วนบุคคลตรงที่รัฐไม่ได้มุ่งเน้นการแสวงหากำไรสูงสุด แต่เน้นการสร้างสวัสดิการสังคมและการจัดทำบริการสาธารณะ กฎหมายการคลังจึงเป็นกฎหมายมหาชนที่ทำหน้าที่กำกับดูแลกระแสเงินหมุนเวียนของรัฐให้มีความโปร่งใสและคุ้มค่า

บทบาทและหน้าที่ของการคลังในทางรัฐศาสตร์และเศรษฐศาสตร์ การดำเนินนโยบายการคลังมีวัตถุประสงค์หลักที่สำคัญคือ:
การจัดสรรทรัพยากร: รัฐทำหน้าที่จัดทำสินค้าและบริการสาธารณะที่เอกชนไม่ต้องการลงทุนหรือทำได้ไม่ทั่วถึง เช่น การป้องกันประเทศ หรือการสร้างถนน
การกระจายรายได้: ใช้ระบบภาษีและงบประมาณเพื่อลดช่องว่างทางเศรษฐกิจ นำเงินจากผู้มีรายได้สูงมาเกื้อกูลผู้มีรายได้น้อยผ่านสวัสดิการต่างๆ
การรักษาเสถียรภาพทางเศรษฐกิจ: ใช้นโยบายการคลังในการควบคุมเงินเฟ้อ แก้ไขปัญหาการว่างงาน และกระตุ้นเศรษฐกิจในยามซบเซา

งบประมาณแผ่นดินในฐานะเครื่องมือของรัฐ งบประมาณแผ่นดินคือแผนทางการเงินที่แสดงวงเงินรายจ่ายและที่มาของรายได้ในช่วงเวลา