กุสะลา ธัมมา

เราเคยได้ยินเสียงสวดนี้กี่ครั้งแล้ว

ในวันที่ใครบางคนจากไป
เสียงพระสวดดังขึ้นท่ามกลางความเศร้า
ผู้คนพนมมือ ก้มศีรษะ และรอให้พิธีกรรมดำเนินไปจนจบ

แต่เคยมีสักครั้งไหม
ที่เราหยุดฟังอย่างแท้จริง

"กุสะลา ธัมมา"
ถ้อยคำภาษาบาลีที่ดังขึ้นในงานศพ อาจไม่ใช่เพียงเสียงสวดเพื่อผู้ล่วงลับ หากยังเป็นคำถามที่ส่งกลับมาถึงคนเป็น เกี่ยวกับความดี ความจริงของชีวิต ความพลัดพราก และสิ่งที่เรายังคงยึดถือราวกับว่ามันจะอยู่กับเราไปตลอดกาล

หนังสือเล่มนี้ไม่ได้ชวนให้เรากลัวความตาย แต่ชวนให้เรากลับมามองชีวิต ไม่ได้ชวนให้ละทิ้งโลก แต่ชวนให้เข้าใจสิ่งที่เรากำลังใช้ชีวิตอยู่ด้วย

เพราะบางครั้ง ธรรมะไม่ได้อยู่ไกลเกินเอื้อม
เราเพียงได้ยินมันมานาน โดยไม่เคยหยุดฟัง

และบางที เสียงสวดที่เราเคยปล่อยให้ผ่านไป
อาจกำลังบอกบางสิ่งที่สำคัญที่สุดแก่เรามาตลอด