ความสงบเงียบบนแนวรบตะวันตก: โศกนาฏกรรมของคนหนุ่มผู้ถูกสงครามทำลายชีวิต (All quiet on the Western Front)

ความสงบเงียบบนแนวรบตะวันตก หรือ All quiet on the Western Front เป็นนวนิยายต่อต้านสงครามอันทรงพลังของเอริช มาเรีย เรอมาร์ค นักเขียนชาวเยอรมัน ผู้ถ่ายทอดความโหดร้ายของสงครามโลกครั้งที่หนึ่งผ่านสายตาของทหารหนุ่มผู้ต้องสูญเสียความเยาว์วัยและความฝันไปท่ามกลางสนามรบ เรื่องราวเล่าผ่านมุมมองของพอล บอยเมอร์ เด็กหนุ่มชาวเยอรมันที่สมัครเข้าร่วมกองทัพพร้อมกับเพื่อนร่วมชั้นเรียน หลังจากได้รับอิทธิพลจากคำปลุกใจของครูผู้ยกย่องความรักชาติและเกียรติยศของการเป็นทหาร พวกเขาเชื่อว่าการออกรบคือหน้าที่อันยิ่งใหญ่ และสงครามจะเป็นโอกาสให้ตนได้พิสูจน์ความกล้าหาญ
แต่ความจริงในสนามรบกลับแตกต่างจากภาพฝันอย่างสิ้นเชิง พอลและเพื่อนทหารต้องเผชิญกับเสียงปืนใหญ่ การโจมตีด้วยแก๊สพิษ ความหิวโหย โรคภัย และความตายที่เกิดขึ้นได้ทุกขณะ ชีวิตประจำวันของพวกเขาถูกผูกติดอยู่กับหลุมเพลาะและความหวาดกลัวว่าจะไม่มีวันได้กลับบ้านอีก ความตายกลายเป็นสิ่งคุ้นเคยจนแทบไม่อาจแยกออกจากกิจวัตรประจำวัน ขณะที่เพื่อนร่วมรบซึ่งเคยหัวเราะและใช้ชีวิตร่วมกันค่อย ๆ ล้มหายตายจากไปทีละคน
สิ่งที่น่าสะเทือนใจยิ่งกว่าความสูญเสียทางร่างกาย คือการที่สงครามพรากชีวิตเดิมของคนหนุ่มเหล่านี้ไปอย่างไม่มีวันหวนคืน พอลพบว่าตนเองไม่อาจกลับไปเป็นเด็กหนุ่มคนเดิมได้อีกต่อไป โลกที่เคยรู้จัก ทั้งครอบครัว การศึกษา ความรัก และความฝันในอนาคต กลายเป็นสิ่งห่างไกลจนยากจะเชื่อมโยงกับชีวิตในสนามรบ แม้จะได้กลับไปเยี่ยมบ้าน เขากลับรู้สึกแปลกแยกจากผู้คนที่ยังดำเนินชีวิตตามปกติ เพราะไม่มีใครเข้าใจประสบการณ์ที่เขาและเพื่อนทหารต้องเผชิญ
เรอมาร์คถ่ายทอดสงครามโดยปราศจากภาพวีรบุรุษ เขาให้เห็นว่าทหารทั้งสองฝ่ายต่างเป็นก็มนุษย์ที่มีความหวัง ความกลัว และความปรารถนาจะมีชีวิตรอดเช่นเดียวกัน ศัตรูในสนามรบมิได้เป็นปีศาจอย่างที่คำโฆษณาชวนเชื่อพยายามทำให้เชื่อกัน หากแต่เป็นเพียงมนุษย์อีกคนหนึ่งซึ่งถูกส่งมายืนอยู่ตรงข้ามกันด้วยเหตุผลทางการเมืองและอำนาจที่ตนแทบไม่มีส่วนกำหนด นวนิยายจึงตั้งคำถามต่อความรักชาติ คำสั่งทางทหาร และอุดมการณ์ที่ทำให้คนหนุ่มสาวต้องสละชีวิตในสงครามที่พวกเขาไม่เคยเข้าใจอย่างแท้จริงเลย
ชื่อเรื่อง ความสงบเงียบบนแนวรบตะวันตก มีความหมายอันขมขื่น เพราะเป็นถ้อยคำในรายงานทางทหารที่บ่งบอกว่าสถานการณ์ในสนามรบไม่มีเหตุการณ์สำคัญใดเกิดขึ้น แต่เบื้องหลังถ้อยคำอันเรียบเฉยนั้นกลับซ่อนชีวิตของมนุษย์ที่ถูกทำลายและความสูญเสียที่มิอาจประเมินค่าได้ ความสงบในรายงานจึงแตกต่างอย่างสิ้นเชิงจากความจริงที่ทหารต้องเผชิญ นวนิยายเรื่องนี้กลายเป็นหนึ่งในวรรณกรรมต่อต้านสงครามที่สำคัญที่สุดของศตวรรษที่ 20 เพราะทำให้ผู้อ่านมองเห็นสงครามผ่านชีวิตของผู้ที่ต้องอยู่ภายในนั้น และตระหนักว่าชัยชนะหรือความพ่ายแพ้ไม่อาจลบล้างความสูญเสียของมนุษย์ได้